กพช. ขยาย “โซลาร์ประชาชน” 10,000 MW รับซื้อไฟ 2.20 บาท นาน 20 ปี บ้านติด Solar 5–15 kW ได้ประโยชน์อย่างไร?

ตลาด Solar Rooftop ภาคประชาชน ของไทยกำลังเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ หลังคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ หรือ กพช. มีมติเมื่อวันที่ 18 กันยายน 2569 เห็นชอบขยายกรอบส่งเสริมโซลาร์ภาคประชาชนจากข้อเสนอเดิม 5,000 MW เป็น 10,000 MW หรือประมาณ 1 ล้านครัวเรือน พร้อมกำหนดแนวทางรับซื้อไฟฟ้าส่วนเกินในรูปแบบ Net Billing ราคา 2.20 บาทต่อหน่วย และขยายระยะเวลารับซื้อจาก 10 ปีเป็น 20 ปี โดยปริมาณไฟฟ้าที่เสนอขายยังจำกัดไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์

การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้มีความหมายมากกว่าการเพิ่มระยะเวลาขายไฟ เพราะสะท้อนทิศทางที่ประเทศไทยกำลังพยายามเปลี่ยนบ้านจากการเป็นเพียง “ผู้ใช้ไฟ” ไปสู่การเป็น Prosumer หรือผู้ผลิตและใช้ไฟฟ้าด้วยตัวเอง ซึ่งสอดคล้องกับทิศทางร่าง PDP 2026 ที่กระทรวงพลังงานตั้งเป้าเพิ่มพลังงานหมุนเวียนและผลักดัน Solar Rooftop ขนาดใหญ่ในระบบไฟฟ้าของประเทศ

อย่างไรก็ตาม มีจุดสำคัญที่เจ้าของบ้านต้องเข้าใจก่อน คือ มติ 10,000 MW และสัญญา 20 ปี เป็นกรอบนโยบายใหม่ของ กพช. ขณะที่ระบบรับสมัครปัจจุบันของ PEA และ MEA ณ วันที่ตรวจสอบยังแสดงโครงการเดิมที่รับซื้อ 500 MW ราคา 2.20 บาท และระยะเวลา 10 ปี ดังนั้นรายละเอียดการเปลี่ยนไปใช้สัญญา 20 ปีจะต้องรอการปรับประกาศ หลักเกณฑ์ และระบบรับสมัครจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อไป

มติใหม่ “โซลาร์ประชาชน 10,000 MW” มีอะไรเปลี่ยนบ้าง?

ประเด็น	กรอบเดิม	มติ กพช. ล่าสุด
เป้าหมายโครงการ	500 MW ในโครงการที่เปิดอยู่	10,000 MW
รูปแบบ	Net Billing	Net Billing
ราคารับซื้อส่วนเกิน	2.20 บาท/หน่วย	2.20 บาท/หน่วย
กำลังเสนอขาย	ไม่เกิน 5 kW/มิเตอร์	ไม่เกิน 5 kW/มิเตอร์
ระยะเวลารับซื้อ	10 ปี	ขยายเป็น 20 ปี
รูปแบบติดตั้ง	เน้น Solar Rooftop	Rooftop + On Ground + Floating
ติดระบบเกิน 5 kW	ทำได้ในบางกรณี	ทำได้ตามหลักเกณฑ์ แต่ขายไม่เกิน 5 kW/มิเตอร์

รัฐบาลยังมอบหมายให้กระทรวงพลังงาน กระทรวงมหาดไทย และการไฟฟ้าทั้งสามแห่งจัดทำแผนโครงสร้างพื้นฐานเพื่อรองรับกำลัง Solar ที่เพิ่มขึ้น ทั้งระบบพยากรณ์การผลิต การติดตามข้อมูลแบบ Real-time ระบบควบคุมโครงข่าย และระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่

10,000 MW มีความหมายอย่างไรต่อเจ้าของบ้าน?

หากโครงการขยายเป็น 10,000 MW จริง จำนวนครัวเรือนที่สามารถติด Solar และเข้าร่วมโครงการก็จะเพิ่มขึ้นจากปัจจุบันอย่างมาก

สำหรับเจ้าของบ้าน ประเด็นสำคัญไม่ได้อยู่แค่การขายไฟส่วนเกินให้การไฟฟ้า แต่คือการผลิตไฟไว้ใช้เองในช่วงกลางวัน เพื่อลดจำนวนหน่วยไฟที่ต้องซื้อจากระบบ

หลักการของ Net Billing คือ

Solar ผลิตไฟ → บ้านใช้ก่อน → ไฟที่เหลือจึงส่งเข้าสู่ Grid → การไฟฟ้ารับซื้อส่วนเกิน

ดังนั้น ก่อนติด Solar ควรดูมากกว่าว่า ขายไฟได้หน่วยละ 2.20 บาท โดยเฉพาะว่าบ้านมีการใช้ไฟช่วงกลางวันมากแค่ไหน

หากบ้านใช้ไฟจาก Solar ได้เองมาก ปริมาณไฟที่ต้องซื้อจากการไฟฟ้าก็ลดลง ส่วนไฟที่ผลิตเกินจึงค่อยส่งขาย

เพราะฉะนั้น ขนาดระบบควรอิงกับ Day Load หรือการใช้ไฟช่วงกลางวันของบ้าน มากกว่าการเลือกติดระบบให้ใหญ่ที่สุด ระบบที่ใหญ่ขึ้นไม่ได้แปลว่าจะคุ้มขึ้นเสมอไป

รับซื้อ 2.20 บาทนาน 20 ปี ดีขึ้นอย่างไร?

จุดที่เปลี่ยนชัดที่สุดคือ ระยะเวลาของสัญญา

โครงการที่เปิดรับอยู่ตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2569 กำหนดราคารับซื้อไฟส่วนเกิน 2.20 บาทต่อหน่วย เป็นเวลา 10 ปี และเสนอขายไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์

มติใหม่ของ กพช. ขยายช่วงเวลานี้เป็น 20 ปี โดยให้เหตุผลว่าให้สอดคล้องกับอายุการใช้งานของแผง Solar มากขึ้น

ในเชิงเจ้าของระบบ การมีช่วงรับซื้อที่ยาวขึ้นช่วยลดความไม่แน่นอนหลังปีที่ 10 และทำให้สามารถประเมินผลตอบแทนระยะยาวได้ง่ายขึ้น

แต่ต้องเข้าใจว่า การขายไฟไม่ควรเป็นแหล่งผลตอบแทนหลักของ Solar Rooftop บ้าน

ตัวอย่าง หากมีไฟเหลือขายเดือนละ 200 หน่วย

200 × 2.20 บาท = 440 บาท/เดือน

หรือประมาณ

5,280 บาท/ปี

หากปริมาณส่วนเกินใกล้เคียงกันทุกปี ระยะเวลารับซื้อที่ยาวขึ้นก็เพิ่มมูลค่ารวมในระยะยาว แต่ผลจริงต้องขึ้นอยู่กับการผลิต การใช้ไฟ สภาพแผง และหลักเกณฑ์สัญญาที่ประกาศใช้จริงในอนาคต

ติด Solar 10 kW หรือ 15 kW แล้วขายได้ทั้งหมดหรือไม่?

นี่เป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะมติ กพช. ระบุว่า ประชาชนสามารถติดระบบใหญ่กว่า 5 kW ได้ตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง แต่ปริมาณที่เสนอขายเข้าสู่ระบบยังจำกัดไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์

เช่น

บ้านติด Solar 10 kW

สามารถใช้กำลังผลิตจากระบบ 10 kW เพื่อลดการซื้อไฟภายในบ้านได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าจะสามารถส่งออก 10 kW แล้วขายทั้งหมด

หรือบ้านขนาดใหญ่ติด 15 kW

หากช่วงกลางวันมีโหลดสูง เช่น แอร์หลายเครื่อง สระว่ายน้ำ ปั๊มน้ำ EV Charger หรือ Home Office พลังงานส่วนใหญ่สามารถนำไปใช้เอง ส่วนที่เหลือจึงบริหารการส่งออกตามข้อกำหนดของระบบ

ดังนั้นหลักคิดที่ถูกต้องคือ

ขนาด Solar = ออกแบบตามการใช้ไฟ

ไม่ใช่

ขนาด Solar = เลือกตามขนาดที่ขายไฟได้

ระบบ Solar 5 kW เหมาะกับใคร?

สำหรับบ้านทั่วไป Solar Rooftop 5 kW ถือเป็นหนึ่งในขนาดที่ได้รับความสนใจมากที่สุด

เหมาะกับบ้านที่มีการใช้ไฟกลางวันระดับปานกลางถึงค่อนข้างสูง เช่น

• เปิดแอร์ระหว่างวัน
• มีคนทำงานที่บ้าน
• มีผู้สูงอายุหรือสมาชิกอยู่บ้านตลอดวัน
• ใช้ปั๊มน้ำ
• มีตู้เย็นหรือตู้แช่หลายเครื่อง
• มี EV และสามารถชาร์จช่วงกลางวัน

ระบบขนาด 5 kW ภายใต้สภาพแวดล้อมและการติดตั้งที่เหมาะสม อาจผลิตพลังงานได้ประมาณ 500–700 หน่วยต่อเดือนโดยประมาณ แต่ผลผลิตจริงแตกต่างตามจังหวัด ทิศทางหลังคา เงาบดบัง อุณหภูมิ แผง Inverter และสภาพอากาศ

สำหรับบ้านค่าไฟประมาณ 3,000–5,000 บาทต่อเดือน ระบบระดับนี้จึงเป็นจุดเริ่มต้นที่ควรนำมาวิเคราะห์ แต่ไม่ควรเลือก 5 kW จากยอดค่าไฟเพียงอย่างเดียว

ระบบ Solar 10 kW เหมาะกับบ้านแบบไหน?

Solar Rooftop 10 kW เหมาะกับบ้านขนาดใหญ่หรือบ้านที่มี Day Load สูงกว่าบ้านทั่วไป เช่น

บ้านที่เปิดแอร์หลายห้องในช่วงกลางวัน มีสระว่ายน้ำ ปั๊มน้ำหลายตัว EV Charger หรือมีสำนักงานและธุรกิจอยู่ภายในบ้าน

หากพื้นที่และสภาพแสงเหมาะสม ระบบ 10 kW อาจผลิตได้ประมาณ 1,000–1,400 หน่วยต่อเดือนโดยประมาณ

แต่จุดสำคัญที่สุดคือควรมี Load รองรับ

หากบ้านใช้ไฟกลางวันเพียง 3–4 kW แต่ติด Solar 10 kW พลังงานจำนวนมากอาจกลายเป็นไฟส่วนเกิน ขณะที่โครงการรับซื้อกำหนดกำลังเสนอขายไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์

จึงต้องออกแบบเรื่อง Export Limiting / Energy Management ให้ถูกต้องตามระบบและหลักเกณฑ์การไฟฟ้า

แล้ว Solar 15 kW เหมาะกับใคร?

ระบบระดับ 15 kW เริ่มเหมาะกับบ้านขนาดใหญ่ที่มีการใช้ไฟสูงมาก หรือสถานที่ที่มีลักษณะ Load ใกล้เคียงกิจการขนาดเล็ก เช่น

• บ้านขนาดใหญ่หลายชั้น
• เครื่องปรับอากาศหลายเครื่องทำงานพร้อมกัน
• บ้านพร้อมสำนักงาน
• โฮมออฟฟิศ
• ร้านค้า
• อาคารที่มีปั๊มน้ำและอุปกรณ์จำนวนมาก
• มี EV หลายคัน
• มีการใช้ไฟต่อเนื่องในช่วงกลางวัน

ระบบ 15 kW อาจผลิตไฟประมาณ 1,500–2,000 หน่วยต่อเดือนโดยประมาณ ในสภาพการติดตั้งที่เหมาะสม

อย่างไรก็ตาม หากเป็นกิจการหรืออาคารที่ไม่ได้อยู่ในประเภทผู้ใช้ไฟบ้านอยู่อาศัย ต้องตรวจสอบสิทธิโครงการและประเภทมิเตอร์แยกจาก Solar ภาคประชาชน เพราะโครงการรับซื้อปัจจุบันกำหนดสำหรับผู้ใช้ไฟประเภทบ้านอยู่อาศัย

เปรียบเทียบ Solar 5 kW, 10 kW และ 15 kW

*เป็นเพียงช่วงประมาณการเพื่อช่วยทำความเข้าใจ ไม่ใช่การรับประกันผลผลิตจริง ต้องประเมินจากพื้นที่ติดตั้ง ทิศทางแผง เงาบดบัง อุปกรณ์และสภาพอากาศ

สิ่งสำคัญคือ ทั้งระบบ 10 kW และ 15 kW ไม่ได้หมายความว่าจะขายไฟได้ 10 หรือ 15 kW เพราะกรอบ Solar ภาคประชาชนล่าสุดยังจำกัดกำลังเสนอขายส่วนเกินไว้ไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์

วิเคราะห์อีกด้าน: Solar 10,000 MW ทำไม Grid และ Battery จึงสำคัญ?

Solar มีข้อจำกัดที่ต่างจากโรงไฟฟ้าทั่วไป คือผลิตมากในช่วงกลางวันและลดลงอย่างรวดเร็วเมื่อไม่มีแสง

หากบ้านจำนวนมากผลิตไฟพร้อมกันในช่วง 11.00–14.00 น. ระบบจำหน่ายอาจต้องรับไฟย้อนกลับจำนวนมาก

กพช. จึงไม่ได้อนุมัติเพียงตัวเลข 10,000 MW แต่ยังสั่งให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องวางระบบรองรับทั้ง

• Smart Meter
• Real-time Monitoring
• การพยากรณ์ Solar
• Smart Grid
• Energy Storage
• ระบบควบคุมแรงดันและความถี่

พร้อมเชื่อมข้อมูลจาก PEA และ MEA ไปยัง EGAT เพื่อให้บริหารระบบไฟฟ้าได้แม่นยำขึ้น

จุดนี้ยังอธิบายได้ว่าทำไม Battery Storage จะมีบทบาทเพิ่มขึ้นในอนาคต

แทนที่จะส่ง Solar ส่วนเกินออกทั้งหมด เจ้าของระบบบางรายอาจเลือกเก็บพลังงานไว้ใช้ช่วงค่ำ ซึ่งจะต้องพิจารณาความคุ้มค่า ต้นทุน Battery และพฤติกรรมการใช้ไฟของแต่ละบ้าน

สนใจติดตั้ง ระบบ 5–15 kW ของ BlueTech Solar ควรเริ่มอย่างไร?

สำหรับผู้ที่สนใจ Solar Rooftop 5 kW, 10 kW หรือ 15 kW BlueTech Solar แนะนำให้เริ่มจากการวิเคราะห์ Load จริงก่อนเลือกขนาดระบบ

ข้อมูลที่ใช้ประกอบการออกแบบควรมีอย่างน้อย

• บิลค่าไฟย้อนหลัง
• จำนวนหน่วยไฟต่อเดือน
• เวลาใช้ไฟสูงสุด
• จำนวนเครื่องปรับอากาศ
• ปั๊มน้ำและเครื่องใช้ไฟฟ้าหลัก
• EV Charger
• พื้นที่หลังคา
• ทิศทางหลังคาและเงาบดบัง
• แผนเพิ่มการใช้ไฟในอนาคต

BlueTech Solar ให้บริการสำรวจ ออกแบบและติดตั้ง Solar Rooftop พร้อมดำเนินการขอขนานไฟกับการไฟฟ้าให้ลูกค้า

ส่วนกรณีต้องการเข้าร่วมโครงการ ขายไฟฟ้าส่วนเกินให้ PEA หรือ MEA ลูกค้าจะต้องติดต่อและดำเนินการยื่นเรื่องขายไฟกับการไฟฟ้าด้วยตนเอง

การแยกสองขั้นตอนนี้สำคัญ เพราะ ขอขนานไฟ และ สมัครขายไฟ เป็นคนละกระบวนการ

สำหรับบ้านในเชียงใหม่ ขอนแก่น หรือพื้นที่อื่น ๆ การออกแบบควรอิงสภาพหน้างานจริง เนื่องจากทิศหลังคา เงาบดบัง อุณหภูมิและรูปแบบการใช้ไฟแตกต่างกัน การเลือกแพ็กเกจ 5, 10 หรือ 15 kW จากยอดค่าไฟเพียงตัวเดียวอาจทำให้ระบบใหญ่หรือเล็กเกินความต้องการ

แล้วคนที่ทำสัญญาขายไฟ 10 ปีไปแล้วจะเป็นอย่างไร?

กพช. รับรู้ประเด็นนี้และมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำแนวทางสำหรับผู้ที่มี สัญญาเดิม 10 ปี เพื่อให้เกิดมาตรฐานเดียวกันและพิจารณาวิธีแก้ไขสัญญาโดยไม่ทำให้ประชาชนต้องยกเลิกสัญญาเก่าแล้วสมัครใหม่

ดังนั้น ณ วันที่ 22 กันยายน 2569 ผู้ที่มีสัญญาเดิมยังไม่ควรยกเลิกสัญญาหรือดำเนินการเปลี่ยนแปลงเองเพื่อหวังสัญญา 20 ปี

ควรรอประกาศจาก กกพ., PEA หรือ MEA ถึงวิธีดำเนินการอย่างเป็นทางการ

และนี่เป็นจุดที่ต้องแยกข้อมูลข่าวออกจากขั้นตอนปฏิบัติ:

มติ กพช. = เห็นชอบกรอบใหม่ 20 ปี

แต่

ระบบ PEA/MEA ณ วันที่ตรวจสอบ = ยังแสดงโครงการที่เปิดรับอยู่ 10 ปี

จนกว่าหน่วยงานกำกับและการไฟฟ้าจะออกหลักเกณฑ์ใหม่ให้สอดคล้องกับมติล่าสุด

บทสรุป: 10,000 MW อาจเปลี่ยน Solar Rooftop จากตลาดเฉพาะกลุ่มสู่พลังงานระดับครัวเรือน

มติ กพช. วันที่ 18 กันยายน 2569 เป็นความเคลื่อนไหวครั้งใหญ่ของตลาด Solar ภาคประชาชน เพราะเป้าหมายเพิ่มขึ้นเป็น 10,000 MW พร้อมคง Net Billing ที่ 2.20 บาทต่อหน่วย และขยายระยะเวลารับซื้อเป็น 20 ปี รวมถึงเปิดกว้างไปยังการติดตั้งบนพื้นดินและผิวน้ำมากขึ้น

แต่สำหรับเจ้าของบ้าน คำถามที่สำคัญที่สุดยังไม่ใช่

“ขายไฟได้กี่บาท?”

แต่คือ

“Solar ขนาดเท่าไรจึงตรงกับการใช้ไฟของเรา?”

ระบบ 5 kW อาจเหมาะกับบ้านที่มี Day Load ปานกลางถึงสูง ขณะที่ 10 kW และ 15 kW เหมาะกับบ้านขนาดใหญ่หรือสถานที่ที่มีการใช้ไฟกลางวันสูงขึ้นตามลำดับ

แม้ระบบจะใหญ่กว่า 5 kW ได้ แต่ภายใต้กรอบ Solar ภาคประชาชนล่าสุด การเสนอขายไฟส่วนเกินยังจำกัดไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์ ดังนั้น การออกแบบระบบโดยเน้น Self Consumption หรือใช้ไฟ Solar เองให้มากที่สุด ยังเป็นหัวใจสำคัญของความคุ้มค่า

ผู้ที่กำลังวางแผนติดตั้งสามารถให้ BlueTech Solar ช่วยวิเคราะห์บิลค่าไฟ พฤติกรรมการใช้ไฟ พื้นที่หลังคา และออกแบบระบบ Solar Rooftop 5 kW, 10 kW หรือ 15 kW ให้สัมพันธ์กับการใช้งานจริง พร้อมดำเนินการติดตั้งและขอขนานไฟกับการไฟฟ้า ส่วนขั้นตอนสมัครขายไฟ ลูกค้าดำเนินการกับ PEA หรือ MEA ด้วยตนเองตามหลักเกณฑ์ในช่วงเวลานั้น

BlueTech Solar: ผู้เชี่ยวชาญด้านการติดตั้งโซล่าเซลล์ เพื่อธุรกิจและอนาคตที่ยั่งยืน

✅ฟรี! สำรวจหน้างานจริง ออกแบบก่อนการติดตั้ง
✅ติดตั้งโดยทีมวิศวกรมืออาชีพ
✅ยื่นขออนุญาตขนานไฟกับการไฟฟ้า
✅บริการด้านสินเชื่อ
รับประกันอินเวอร์เตอร์ 10 ปี
รับประกันแผงโซลาร์เซลล์ 30 ปี
รับประกันงานติดตั้ง 10 ปี

ให้คำปรึกษาฟรี ออกแบบระบบตามงบประมาณ และประเมินผลตอบแทนการลงทุน (ROI) ให้ก่อนติดตั้ง ชมผลงานการติดตั้ง  BlueTech Solar ได้ที่นี่